کد خبر : ۴۸۵۱۴۰ گروه : استان ها تاریخ انتشار :دوشنبه ۲۷ شهریور ۱۳۹۶
۷۰درصد دریاچه خشک شده است

مقیم/ سخنگوی کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه دریاچه ارومیه نفسهای آخر را می‌کشد، گفت: درحال حاضر ۷۰درصد از دریاچه ارومیه خشک شده و حداکثر ۳۰درصد آن باقی مانده است؛ پروژه‌های ستاد احیای دریاچه ارومیه نیز در کوتاه‌مدت تأثیر ملموسی نداشته است.

به گزارش مقیم و به نقل از تسنیم، مرتضی موسوی؛ مدیرکل حوضه‌های آبریز خزر و ارومیه در نشست  «احیای دریاچه ارومیه، موانع و راهکارها» که در گفت‌وگوی ویژه خبری برگزار شد، اظهار کرد: آب دریاچه ارومیه از 17 رودخانه دائمی و 36 رودخانه فصلی تأمین می‌شود که  تغییرات اقلیمی و علل گوناگون سبب کاهش آب این دریاچه شده که نیازمند آسیب‌شناسی جدی است.

وی ادامه داد: در کشور ما حدود 25 درصد بارشها بهنگام است و دیگر بارشها معمولاً نابهنگام صورت می‌گیرد که شرایط پراکندگی بارشها ایجاب می‌کند تا برای نیازهای استراتژی کشور از حاصل بارشهای سالانه چاره‌اندیشی خاصی تدوین شود.

مدیرکل حوضه‌های آبریز خزر و ارومیه تصریح کرد: آب تجدیدپذیر ما ثابت است و جمعیت مصرف‌کننده فزونی گرفته و ما نمی‌توانیم با آب فعلی جمعیت رو به رشد را تأمین کنیم؛ سال ساخت سد زرینه‌رود به زمانی برمی‌گردد که دریاچه ارومیه 32 میلیارد مترمکعب آب داشت، چرا فقط ایجاد سد را ملاک خشکی دریاچه قرار می‌دهید، پارامترهای گوناگونی در این حادثه اثرگذار است.

موسوی توضیح داد: البته سدسازی یکی از عواملی است که توسعه پایدار ایجاب می‌کند اما قبول ندارم که سدسازیها تنها عامل خشک شدن دریاچه ارومیه بوده است.

وی با بیان اینکه "نباید تغییر رویکردهای نوین در مدیریت منابع آب را فراموش کنیم" گفت: ما حدود یک میلیارد مترمکعب از محل سدها برای کشاورزی اختصاص می‌دادیم که این رقم قرار است طی پنج سال هر سال هشت درصد کاهش یابد و میزان آبی آن به دریاچه اختصاص پیدا کند.

مدیرکل حوضه‌های آبریز خزر و ارومیه ادامه داد: ازجمله فعالیتهای خوب دیگری که انجام شده توقف ساخت سدهای نیمه‌کاره بوده است که البته ثمره برخی از این فعالیتها را در سالهای آتی خواهیم دید.

ساخت سد می‌تواند دریاچه را خشک کند

فاطمه ظفرنژاد؛ پژوهشگر حوزه آب و توسعه پایدار نیز در این نشست اظهار کرد: ساخت 56 سد در حوزه کوچک دریاچه ارومیه می‌توانند در عرض 10 سال این دریاچه را خشک کند و این در حالی است که به‌روی رودخانه‌های منتهی به دریاچه زریوار سدی نساخته‌ایم و آن دریاچه سالم مانده است.

وی ادامه داد:این درست نیست که برای توسعه منابع آب به‌روی دریاچه ارومیه 56 سد ساخته شود؛ این حقیقت است که این دریاچه در حال مرگ است.

پژوهشگر حوزه آب و توسعه پایدار تصریح کرد: عامل اصلی وضعیت نامطلوب دریاچه‌هایی همانند ارومیه مدیریت سازه‌ای آب و سدسازی بوده است و نمونه بارز آن در دریاچه آرال نیز رخ داده است.

ظفرنژاد توضیح داد: علم هم ثابت می‌کند دریاچه آرال در روسیه بر اثر سدسازی به خشکی دچار شده است؛ خشکیدن دریاچه ارومیه به هیچ عنوان ناشی از اقلیم نیست چرا که اقلیم جهان تغییر کرده اما ناشی از دستکاریهای ناشیانه انسان بوده که دریاچه ارومیه رو به خشکی گذاشته است.

وی ادامه داد: دریاچه‌ای که در 300 هزار سال گذشته خشک نشده بود چطور ممکن است در شرایط اقلیمی کوتاه‌مدت خشک شود مگر اینکه فناوریهای انسانی بر عملکرد و اکوسیستم آن چیره شده باشد.

دریاچه ارومیه به سرنوشت بختگان دچار شده است

پژوهشگر حوزه آب و توسعه پایدار با تأکید بر اینکه عامل خشک شدن دریاچه‌ها مدیریت سازه‌ای آب است، گفت: دریاچه ارومیه هم به سرنوشت دریاچه بختگان و تالاب جازموریان و کارون دچار شده است؛ در این میان فقط دریاچه زریوار، گهر و چند دریاچه کوچک دیگر هستند که جان سالم به‌در برده‌اند.

سدها توهم پرآبی ایجاد کرده‌اند

ظفرنژاد متذکر شد: سدها توهم پرآبی در سرزمین خشک ایران ایجاد کرده‌اند و متأسفانه سرانه مصرف آب در کلان‌شهرهای ما سه برابر اروپا است چرا که سدها این مشکلات را ایجاد کرده‌اند.

وی ادامه داد: جمعیت پنج میلیون نفری تهران در دهه 30 و 40 می‌توانستند با قناتهای این شهر تأمین آب شوند، سدها توهم پرآبی را ایجاد کرده‌اند و در حال حاضر 40 درصد از آبهای کشور برای کلان‌شهرها منحرف می‌شود که نمونه آن سد کرج است که سبب خشکیدن مزارع و باغات پایین‌دست در شهریار و کرج شد.

پژوهشگر حوزه آب و توسعه پایدار تصریح کرد: در مورد دریاچه ارومیه هم وقتی حجم زیادی از آب به‌سمت تبریز منحرف می‌شود آن هم بدون بازچرخانی، طبیعی است که رو به خشکی بگذارد.

ظفرنژاد افزود: ایجاد سدها سبب تمرکز جمعیت در کلان‌شهرها شده است وگرنه جمعیت تهران به خودی خود تا این حد افزایش نداشت.

دولتیها در این سالها کاری نکرده‌اند

وی در ادامه اظهار کرد: بخشی از فعالیتهای مثبتی که شکل گرفته در روند خشکسالی دریاچه به‌صورت ناگزیر انجام شده است؛ دولتیها برای نجات دریاچه ارومیه در این چهار سال کاری نکرده‌اند لطفاً اشتباه و کم‌کاری خودتان را تقصیر اقلیم نیندازید.

پژوهشگر حوزه آب و توسعه پایدار با انتقاد از عملکرد برخی مسئولان ذی‌ربط توضیح داد: تا زمانی که وزارت نیرو و شرکتهای ذی‌ربط آن (صاحبان منافع در حوزه‌های آبی) وجود دارند در همه حوزه‌های آبی با همین مشکلات مواجه خواهیم بود و مشکلات حل نخواهد شد؛ باید مدیریت سازه‌ای را برداریم و آب را به منابع طبیعی برگردانیم.

70درصد دریاچه ارومیه خشک شده است

محمد شاعری؛ سخنگوی کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی نیز در این نشست اظهار کرد: در حال حاضر 70 درصد از دریاچه ارومیه خشک شده و حداکثر 30 درصد آن باقی مانده است که علل آن هم مدیریت ناصحیح منابع آبی، توسعه بی‌رویه اراضی کشاورزی، استفاده بی‌رویه از آبهای زیرزمینی، کاهش بارندگی و تغییر اقلیم در کشور است.

وی ادامه داد: حدود 60 درصد عوامل خشکسالی دریاچه ارومیه تصمیمات و عوامل انسانی بوده است یعنی دستکاریهای بی‌رویه منابع طبیعی و منابع حوضه دریاچه ارومیه مشکلات را ایجاد کرده است؛ در این میان 40 درصد هم عوامل دیگری در این مشکلات دخیل بوده‌اند.

سخنگوی کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی تصریح کرد: این عوامل و مشکلات ذکرشده باعث شده تا دریاچه ارومیه نفسهای آخر را بکشد.

عدم‌تأثیرات ملموس پروژه‌های ستاد احیای دریاچه ارومیه

شاعری با اشاره به شکل‌گیری ستاد احیای دریاچه ارومیه در دولت یازدهم اظهار کرد: حدود 40 درصد پروژه‌های ستاد احیای دریاچه ارومیه عملیاتی شد اما باید گفت که این پروژه‌های در حال اجرا در کوتاه‌مدت تأثیر ملموسی برای احیا نداشته‌اند.

وی افزود: احیای دریاچه ارومیه اگرچه کار سختی است اما غیرممکن تلقی نمی‌شود و باید همه در این راستا فعالیت و تلاش کنند.

این عضو کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی درباره این پرسش که "شما با طرح نکاشت در نزدیکی منطقه دریاچه ارومیه موافق هستید یا خیر؟" گفت: راه حل و راه چاره این نیست.

شاعری افزود: ما می‌توانیم بهره‌برداری از سامانه‌های نوین آبیاری را جایگزین شیوه‌های سنتی کنیم که در حال حاضر 20هزار هکتار از این شیوه‌های نوین بهره‌مند هستند.

وی با بیان اینکه با طرح نکاشت مخالف است، تأکید کرد: نسبت به چاههای غیرمجاز و نحوه کشاورزی و استفاده از کشاورزی سازگار با شرایط استان باید اقداماتی شود.

دریاچه وابسته به رودخانه‌ها است

معاون امور تالابهای سازمان محیط زیست نیز در این نشست اظهار کرد: متوسط بارش در دریاچه ارومیه حدود 300 تا 350 میلی‌متر است و متوسط تبخیر بیش از یک‌هزار و 500 میلی‌متر است؛ بنابراین این نوع دریاچه‌ها در مناطق نیمه‌خشک کاملاً وابسته به رودخانه‌ها هستند.

وی ادامه داد: رودهای منتهی به دریاچه ارومیه که به‌علت کشاورزی در برخی نقاط ایجاد شده است در طول چند دهه و با تشدید شرایط اقلیمی و کمبود آب شرایط سختی را دارند و نمی‌توان گفت که دریاچه ارومیه نفسهای آخرش را می‌کشد، زیرا بیلان آب حوزه هم از خشک شدن کامل دریاچه حکایت ندارد.

معاون امور تالابهای سازمان محیط زیست اظهار کرد: البته چندین سال است که از علت اینکه چند درصد عامل خشک شدن دریاچه ارومیه اقلیم یا سایر موضوعات بوده است عبور کرده‌ایم و برنامه‌های ستاد نیز مورد توجه است.

با کاهش بارش سهم آب کشاورزان را کم نکردیم

باقرزاده کریمی تصریح کرد: آورد آب در دریاچه ارومیه هر سال  هشت میلیارد مترمکعب است که با توجه به تغییرات اقلیم و بارش باران این رقم بالا و پایین می‌شود؛ اشتباه ما اینجایی است که با کاهش بارش، سهم آب کشاورزی مزارع را کم نکردیم علت اصلی خشکی دریاچه مصرف بی‌رویه آب است.

وی درباره عوامل مشکلات دریاچه ارومیه اظهار کرد: سدسازی، کشاورزی بی‌رویه و مصرف بی‌رویه آب از جمله عوامل مشکلات در دریاچه ارومیه بوده است و حتی بنده تأثیر تغییر اقلیم در این مسئله را پنج درصد هم نمی‌دانم.

طرح نکاشت لغو شده است

مسعود علایی؛ مشاور معاون وزیر و معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی نیز در این نشست اظهار کرد: افزایش بهره‌وری آب در اولویت دستورات کاری جهاد است اما در مورد دریاچه ارومیه برای حوزه زراعت و باغبانی فعالیتهای زیادی از جمله جایگزینی کشت محصول با محصولات کم‌مصرف آب، طرح توسعه کشت نشاء و تغییر ارقام زراعی تعریف شده است.

وی درباره اینکه طرح نکاشت اجرا شده است یا خیر اظهار کرد:  لازم به ذکر است طرح نکاشت در همان سال اول که مطرح شد لغو شد.

مشاور معاون وزیر و معاون آب و خاک وزارت جهاد کشاورزی تصریح کرد: با اجرایی شدن طرحهای فوق‌الذکر متناسب با اعتبارات دیده‌شده بر اساس آنچه در کارنامه سال 95 آمده حدود 30 درصد پیشرفت فیزیکی حاصل شده است.

ارسال خبر به ديگران

نام شما:
ايميل شما:
ايميل گيرنده:
توضيح:
کلیدواژه ها : سطح آب دریاچه ارومیه     |     دریاچه ارومیه     |     ارومیه     |    
ارسال نظر
نام و نام خانوادگی :
پست الکترونیک :
نظر شما :
مشاهده نظرات
ارسال نظر
نام و نام خانوادگی :
پست الکترونیک :
نظر شما :
کليه مطالب اين سايت متعلق به پایگاه خبـری تحلیـلی
ایرانیان خارج از کشور می باشد و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.
logo-samandehi